De
bol (bolletje) is een klein rondbodemd vissersscheepje (7-10 meter lang), dat
pas na 1900 ontstond. Het was scheepstimmerman Jan Kroese uit Vollenhove die op
zijn werf de
eerste bol maakte met als uitgangspunt een bons, maar met het lijnenplan van een
botter. De diepgang was klein, uiterst geschikt om binnen te komen bij extreem
laag water door oostenwind (veel havens aan de oostkant van de Zuiderzee hadden
hier last van).
Dit type schip is ontstaan naar aanleiding van gesprekken tussen de visser en de werfbaas. Het voorstel was een klein schip te bouwen met een vaste plecht, waaronder een verblijfje kon worden gemaakt. Het moest geschikt zijn om in het ondiepe gedeelte van de Zuiderzee te kunnen varen. Het schip vertoont kenmerken van zowel een botter als een schokker. Het ontleent zijn naam aan de ronde (bolle) vorm. De bol was oorspronkelijk niet langer dan 8 meter en werd gebruikt voor de ansjovisvangst op de Zuiderzee. Het scheepje is typisch rond (bol) gebouwd en werd genoemd naar de thuishaven dus Vollenhovense bol, Enkhuizer bol, Wieringer bol etc. In Enkhuizen werd de bol ook wel aalboot genoemd. Voor de pleziervaart wordt het type nog steeds gebouwd.
De RD 23 is de enig overgebleven originele Vollenhoofse Bol uit de
oorspronkelijke Zuiderzeevisserij. Ze werd in 1911 gebouwd op de scheepswerf van
Kroese te Vollenhove. In de daaropvolgende jaren deed ze, onder verschillende
visserijnummers, dienst in de visserij , o.a. in Vollenhove, Spakenburg en
Durgerdam. In de jaren 50 werd het scheepje tot jacht verbouwd. Carool van
Kesteren restaureerde het en voer er ruim 10 jaar mee.
NB: Er zijn veel schaalmodellen gemaakt door oud-vissers, o.a. onlangs door Klaas Vis.