Van Middachten

Reint Willem van Middachten 1755-1840De havezate Hagensdorp, later Oldhagensdorp genaamd,  kwam in 1753 in het bezit van de familie Van Middachten, waarop het huis ook de naam Middachten kreeg. Het lag aan het westelijke uiteinde van de Bisschopstraat, aan de zuidkant van de straat, waar in de jaren 1930 enkele huizen zijn gebouwd door wat nu de Wetland Wonen Groep heet: op de hoek van wat nu de Van Middachtenstraat is.

Vele jaren (tot 1799) was in dit gebouw een huiskapel, waar ook voor de rooms-katholieke parochie diensten werden gehouden (een zogenaamde schuilkerk). Verder fungeerde het huis als depot voor archiefstukken van de ridderschap van Vollenhove, en was er een leenkamer in gevestigd. Deze lenen waren grotendeels achterlenen van de provincie Overijssel. De leenkamer werd na de afschaffing van het leenstelsel in 1798 opgeheven.

Het College van de Volle Stoel verkocht 28 februari 1791 aan R. A. B. J. Sloet tot Westerholt twee stukken land, de Weemekampen, liggende even buiten de stad naast het huis en singel van de Heer van Middachten, hebbende ten noorden de Weemeweg en ten zuiden de Bentsteeg.

De Magistraat besloot 12 november1810 naar aanleiding van een schrijven van de Landdrost, de heer R. A. B. J. Sloet tot Westerholt (tevens als beheerder voor de heer van Olthuis) aan te schrijven de steeg vanaf de Bentstraat tot de gerechtigheid van de heer R. W. van Middachten te laten maken zodat die behoorlijk kan afwateren en geen mest of drekbulten te plaatsen enz. Aan de heer R. W. van Middachten werd een gelijke last opgelegd.

In 1755 vindt het huwelijk plaats tussen de baron N.R. van Middachten en baronesse Gisbertha N. van Dorth plaats, beide woonachtig op Hagensdorp (huwelijksregister St. Nicolaasparochie)

Hierboven het portret van Jhr. Reint Willem van Middachten tot Oldhagensdorp en Vrieswijk (1755-1840), waarschijnlijk door Cornelis Thim (1754 - 1813). Hij behoorde tot de katholieke adel en was een ouderwetse man, die nog lang een pruik droeg, waarvoor hij overigens wel extra belasting diende te betalen.

In het doopboek van de St. Nicolaasparochie staat dat zijn dochter Maria Antonia op 10 juli 1780 gedoopt wordt.  Getuigen zijn de baronesse Gisbertha N. Van Dorth (geboren Van Middachten, zijn moeder) en W.T. baron van Middachten. Ze trouwt in 1820 met baron De Hugenpoth. In de volgende 19 jaar worden er nog 11 kinderen geboren.

In 1811 deed Reint (of Reinero) Willem van Middachten met zijn zoons een aanvraag bij keizer Napoleon voor de titel baron, die hem evenals vele andere edelen ook werd verleend. De aanvraag was merkwaardig: hoewel hij - behorende tot de katholieke adel - in 1795 zich als volkrepresentant liet afvaardigen, was hij zeker geen aanhanger van de moderne ideeŽn van de Verlichting. Kennelijk wilde hij de adeldom van zijn geslacht laten legaliseren om zijn rechten in de toekomst te verzekeren.

Van Middachten  werd door koning Willem 1 in 1814 in de Ridderschap van Overijssel benoemd.

De gemeenteraad sprak in zijn vergadering van 17 december 1818 over het amoveren van het huis Middachten.

De schrijver  (toen student) Jacob van Lennep en zijn medestudent en reisgenoot Derk van Hogendorp vertellen in hun dagboek van 1823, toen ze een lange voetreis door Nederland maakten en daarbij Vollenhove aandeden, over het huis Middachten en bewoners.

Baron R.W. van Middachten speelde ook een rol bij de ontwikkeling van de nijverheid rond de visserij en de binnenhaven, die in 1824 gereed kwam. Behalve een haven werd ook een haringrokerij gebouwd. De baron was eigenaar van deze bokkinghang.

In 1912 schonk G. W. Seidel aan het museum te Zwolle een sluitsteen, waarop de alliantiewapens Hagen en van Erp, afkomstig van het huis Middachten.

Volgens het museumverslag werd het huis omstreeks 1862 afgebroken. Dat was het jaar dat Reints zoon Ernst (van Vrieswijck), geboren in 1796, overleed. Zijn echtgenote Judith van der Heijden was al in 1852 overleden.  

Het huis vormde volgens oude kaarten een lange rechthoek aan de straatzijde met een voorsprong. Na de sloop bleef het portaal voor het huis staan, dat overdekt was met een bakstenen kruisgewelf met zandstenen ribben, die op 4 zandstenen pilaren rusten. De zijwanden van dit portaal werden met stenen gedicht, waardoor een koepel ontstond. Later werd het tot woonvertrek verbouwd en uiteindelijk omstreeks 1906 afgebroken. De afbraak werd verkocht en de pilaren werden gebruikt als onderstuk voor een zonnewijzer.

Op de plaats van Middachten werden in de jaren 1930 enkele huizen gebouwd door de toenmalige woningstichting, op de hoek van de Bisschopstraat en wat nu de Van Middachtenstraat is. Deze straat ligt globaal op of langs het tracť van de stadsgracht, daar waar deze via een duiker op de voormalige slotgracht uitkwam. Het was tevens de begrenzing van de grond van Middachten.

 

www.henkvanheerde.nl/vollenhove

www.henkvanheerde.nl/vollenhove