Uit: Steenwijker Dagblad, vrijdag 16 maart 1956
Het is de laatste tijd lang geen rozengeur en maneschijn op het Fort van
Vollenhove. Op dit wonderlijke schiereilandje, waar eens de bisschoppen van
utrecht hun kasteel hadden, huizen nu in kleine woninkjes vijftien gezinnen, die
het constant en vurig met elkaar aan de stok hebben. Een direct gevolg daarvan
is, dat de Zwolse politierechter op 28 maart a.s. in de ochtenduren niet minder
dan 24 dagvaardingen te behandelen zal krijgen, welke betrekking hebben op het
miniatuuroorlogje. Er is gescholden en geslagen, gedreigd en gegooid en dat
tenminste tweemaal in de week, zo luid en krachtdadig, dat het schalde over de
vroegere slotgracht van de bisschoppelijke burcht. Veertien verdachten en
getuigen komen naar de rechtbank in Zwolle en zij zullen de toehoorders zonder
twijfel duidelijk maken, dat de spanning op het Fort zo groot is als aan de
Egyptisch-Israelische grens. Het verblijdende verschil is echter, dat er op het
Vollenhoofse schiereiland tot dusver nog maar heel weinig bloed heeft gevloeid.
Het bleef bij zeer toornige woorden en sombere kwalificaties, meppen met
braadpannen, haartrekkerij, stenen gooien en daarmee te vergelijken
activiteiten. Ondanks alle opgezweepte sentimenten behield het oorlogje op het
Fort humoristische accenten en dat was misschien wel te danken aan het feit, dat
het vooral de vrouwen waren, die de vijandelijkheden keer op keer openden.
Vrouwen immers hebben vaak aan woorden genoeg.
Deze onrust op het Fort roept gedachten op aan het verleden, zoals de aanval van
de Friezen uit de Stellingwerven in 1306 waarbij 500 Friezen sneuvelen door
toedoen van de mannen van kastelein Herman van Vollenhove. Zo ging het toen in
het verleden en daarbij vergeleken is het heden gelukkig kinderspel.
Begin van de 19e eeuw was het Oldehuis oftewel het fort nog intact en honderd jaar geleden stonden er nog een flinke poort en twee hoektorens overeind. Er kwamen wat visserswoninkjes bij, tot een fikse brand in 1899 alles met de grond gelijk maakte. Daarna werden de huisjes van nu op het Fort gebouwd. Op de smalle landtong staan de twee rijen huisjes met de rug tegen elkaar en met aan de voorkant de oude slotgracht. Het is er prachtig wonen, maar de huisjes zijn niet best en de kinderen hebben geen speelruimte. En dat was allemaal niet zo erg, als het hier maar geen vulkaan was, waar elk ogenblik van de dag de ruzies uit omhoog kunnen spuiten. Ik heb er met verscheidene vrouwen gesproken - de mannen waren merendeels aan het werk, wat lang niet altijd het geval is. Van enige vrouwen kreeg ik te horen, dat het vroeger zo mooi was geweest, maar dat er sinds enkele jaren anderen bij waren gekomen die alles bedierven. En die anderen vertelden me weer heel wat anders. Ik ben er niet precies achter kunnen komen wat de oorzaak van deze burgeroorlog is. Er zijn partijen, die niet steeds dezelfde zijn, die elkaar naar het schijnt het licht in de ogen niet gunnen en die elke aanleiding aangrijpen om zich eens flink uit te leven. Een welvarend uitziend stevig vrouwtje gaf me bijvoorbeeld als verklaring: "Ik laat veel over mijn kant gaan, maar ik neem niet alles". Haar zoontje was namelijk op zijn mieter geslagen door een enkele jaren oudere buurjongen en toen had zij op haar beurt de moeder van die buurjongen de 'waarheid' gezegd.
Tijdens mijn oponthoud op het Fort heb ik geen openlijke geweldpleging of
strafbare beledigingen beleefd, maar wel zag ik de schampere lachjes waarmee de
vijandig gezinde vrouwen elkaar opnamen. En uit het commentaar kon ik nog geen
enkele drang naar vrede beluisteren. De rest van Vollenhove gelooft, dat het nog
steeds de beste oplossing is deze tot onrust geneigde gezinnen op het
schiereiland bijeen te houden. Velen beschouwen de luidruchtige ruzies als een
soort amusement en vaak staan aan de overkant van de slotgracht - binnenhaven
vele nieuwsgierigen om met animo te beleven hoe er met koekenpannen gemept wordt
of om nieuw, bijzonder pittige krachttermen te vernemen. Men kan er de
humoristische kant van opzoeken, maar dit neemt toch niet weg, dat de situatie
op het Fort verre van vrolijk is. Voor verscheidene gezinnen is het leven zo
zuur als azijn geworden.
Eergisteren zijn de dagvaardingen bezorgd. Ik heb niet kunnen merken, dat het
verplichte massale uitstapje naar Zwolle erg veel indruk maakt. Er zullen andere
middelen gevonden moeten worden om de vrede op het fort te herstellen. Ik kan me
niet voorstellen, dat boeten of zelfs hechtenis de narigheid de wereld uit
kunnen helpen. De momenteel tezamen gebrachte gezinnen kunnen het nu eenmaal
niet met elkaar vinden op het kleine schiereilandje, dat geen mens een
afgeschermd erf of tuintje laat. Voor de vulkaan nog erger gaat spoken, dient er
werkelijk iets te veranderen op deze historische plaats!